Tư Duy Phát Triển Vs Tư Duy Cố Định (!!!) | Tư Duy Ngược

20/11/2022 0 Comments

Có hai loại tư duy đối lập nhau chi phối lớn đến cuộc sống của bạn. Những người né tránh những vấn đề, thường vì nỗi sợ thất bại, được mô tả là có tư duy cố định. Những người xem các thử thách như cơ hội thú vị để học hỏi. Được xem là những người có tư

Có hai loại tư duy đối lập nhau chi phối lớn đến cuộc sống của bạn. Những người né tránh những vấn đề, thường vì nỗi sợ thất bại, được mô tả là có tư duy cố định. Những người xem các thử thách như cơ hội thú vị để học hỏi. Được xem là những người có tư duy phát triển. Người có tư duy cố định tin rằng. Những thứ như năng lực hay tài năng là những yếu tố đã được định sẵn. Và chúng sẽ quyết định đến thành công của tất cả. Người có tư duy phát triển. Thì tin rằng những khả năng mới sẽ được phát triển thông qua luyện tập, nếu họ muốn. Giáo sư tâm lý học Carol Dweck, người đã thực hiện một công trình nghiên cứu chuyên sâu. Về hai luồng tư duy này. Được công nhận rộng rãi và uy tín trên toàn thế giới. Những người sinh ra đã thông minh. Chưa chắc đã là những người thông minh nhất ở cuối chặng đường. Khi gặp phải khó khăn hay không có kết quả như bạn mong muốn.

Thì tư duy phát triển. Chính là nền tảng cho phép mọi người thành công ngay cả trong những thời điểm khó khăn nhất của cuộc đời. Một bên thì cho rằng. Không vào hang cọp thì làm sao bắt được cọp con. Bên còn lại, không vào hang cọp, thì sẽ không bị cọp ăn thịt. Để thấy được sự khác biệt, mời bạn cùng Tư Duy Ngược xem ví dụ của hai đứa trẻ sau, Tom và Marry. Tom thì có tư duy cố định về bản thân. Nên thôi, không cần phải nhọc công nhiều làm gì. Con Marry thì hiểu rằng. Cô bé có thể học được bất kỳ thứ gì em ấy muốn. Trong lớp học. Tom tránh né sự góp ý của giáo viên. Và thường không vui vì điều này. Marry thì lại biết rằng. Để phát triển. Em ấy cần phải lắng nghe những lời phê bình mang tính chất xây dựng. Khi đối diện với những thử thách mới. Tom thường tránh né vì sợ bị thất bại và sợ bị mọi người chê cười.

Marry thì lại đối diện với những thử thách này. Và nghĩ rằng. Chà! Nó sẽ rất vui và thú vị đấy. Em ấy biết rằng, thất bại là một phần của việc học. Chỉ cần cố gắng thì đến cuối cùng, chẳng ai sẽ chê cười mình cả. Marry thích nhìn thấy người khác thành công. Điều này truyền cảm hứng cho em ấy. Em thấy có động lực. Khi nhìn thấy người khác tốt hơn. Tom, khi thấy bạn bè của mình thành công hoặc đạt được những kết quả nào đó mới. Thì cậu bé cảm thấy bị đe dọa và áp lực. Khi phải bỏ thêm nhiều công sức nữa để làm nhiều hơn. Người cố định thì cho rằng. Thất bại là vĩnh viễn. Họ thường chọn việc nhẹ, việc dễ để khỏi phải nỗ lực. Họ hay ghen tị, ghét bị chỉ trích và thường đổ lỗi. Người phát triển lại có thái độ lạc quan hơn với những trở ngại. Họ chọn làm những việc khó để tích lũy thêm nhiều trải nghiệm. Góc nhìn này tạo ra cho họ cảm hứng học tập trọn đời.

Họ xem cuộc sống như một chuyến hành trình thú vị. Hơn là chỉ chú tâm vào kết quả. Và tất cả những người thành công. Những nhà lãnh đạo xuất chúng đều chọn cách tư duy thế này. Chúng ta thường đánh giá cao việc khen ngợi mọi người. Dù là trẻ em hay người lớn. Nhưng khen như thế nào. Để hạn chế được tư duy cố định và kích thích được tư duy phát triển, mới là điều đáng nói. Bà Carol và đội ngũ. Đã tiến hành những cuộc khảo sát với hàng trăm học sinh, phần lớn đang trong độ tuổi dậy thì. Họ cho mỗi học sinh một bài kiểm tra 10 câu hỏi tương đối khó. Phần lớn chúng làm tương đối tốt và khi hoàn thành xong. Đối với nhóm thứ nhất, họ khen ngợi năng lực của học sinh. Quoa, cháu làm được những 8 câu đúng cơ à? Khá ấn tượng đấy, hẳn là cháu phải rất giỏi với mấy bài kiểu như vậy!. Với nhóm khác thì được khen. Vì những cố gắng chúng đã bỏ ra.

Ô, cháu làm được 8 câu đúng này! Điểm số cao đấy! Hẳn là cháu đã học rất chăm chỉ mới trả lời được những câu này!. Chúng không bị gián nhãn rằng chúng có tài năng gì đặc biệt. Chúng được khen vì đã bỏ công sức ra để đạt được thành công. Cả hai nhóm học sinh này đều có trình độ tương đương nhau khi mới bắt đầu bài kiểm tra. Nhưng ngay sau khi nghe những lời khen ngợi, chúng bắt đầu trở nên khác biệt. Đúng như những gì họ lo lắng. Những lời khen tập trung vào năng lực đã đẩy các học sinh vào tư duy cố định. Vào lần kiểm tra sau, chúng đã không tiếp tục chọn thử thách mới hơn. Những cơ hội để chúng học được thêm điều gì đó mới mẻ. Chúng không muốn làm bất cứ điều gì để làm lộ ra những điểm yếu. Hay làm mọi người nghi ngờ về tài năng của mình. Ngược lại với những học sinh được khen về sự cố gắng và nỗ lực.

90% đều muốn chấp nhận thử thách mới để học thêm được điều gì đó mới mẻ. Cách chúng ta khen ngợi. Đã kích thích hai hành vi học tập khác nhau. Một bên là cố gắng để bảo toàn kết quả. Còn một bên. Thì tập trung vào niềm vui trải nghiệm. Và quá trình học tập để cải thiện mình. Bản thân tôi năm lớp 6 cũng đã gặp phải một tình huống rất bi hài tương tự. Với những lời khen kích thích tư duy cố định của giáo viên. Nói với trẻ con rằng chúng thông minh. Về lâu về dài. Sẽ làm chúng cảm thấy ngốc nghếch hơn, và hành động cũng ngốc nghếch hơn. Nhưng vẫn luôn cố tỏ ra là mình thông minh. Kristina là một học sinh cấp 3 rất sáng tạo. Nhưng lại có một điểm số khá tệ ở các bài kiểm tra. Em học tập rất chăm chỉ. Nhưng mỗi lần tới giờ kiểm tra. Em lại quá lo lắng và hồi hộp tới mức tâm trí trở nên rỗng tuếch, điểm số tuột dốc.

Em liên tục làm thầy cô và bố mẹ thất vọng. Kỳ thi đại học vào trường mà em muốn thì lại lấy điểm rất cao. Đêm trước mỗi bài kiểm tra. Bố mẹ thấy em quá căng thẳng. Bèn cố thúc đẩy sự tự tin của cô bé rằng. Họ chỉ muốn hỗ trợ cô bé theo cách mà họ biết. Nhưng việc họ làm chỉ khiến sự lo lắng của cô bé càng gia tăng và tồi tệ hơn. Họ đáng lẽ phải nói như thế này nè. Quả là những ông bố bà mẹ mới tuyệt vời làm sao!. Nếu cha mẹ nào cũng thấu hiểu được con cái như vậy, và kích thích tư duy phát triển của chúng. Thì có lẽ. Đã có nhiều em học sinh may mắn hơn. Cùng nguyên tắc với nghiên cứu này. Thì khi trấn an con em về trí thông minh hay tài năng. Thường sẽ bị phản tác dụng. Trừ khi chúng được trang bị tư duy này. Để chuyển từ bên trái sang bên phải. Có rất nhiều trẻ nhỏ rất sáng dạ và năng động. Nhưng lại bị tê cứng trước những trở ngại.

Trong thực tế. Chỉ cần có một vài hành động vô cùng đơn giản. Là đã có thể làm mọi việc trở nên tốt hơn rất nhiều rồi. Malcom Gladwell cho rằng. Cứ như thế ngay khi vừa sinh ra thì Mozart đã là thiên tài âm nhạc. Michale Jordan đã là siêu sao bóng rổ . Và Picasso đã tự dưng biết vẽ vời vậy. Sự ngưỡng mộ này. Biểu hiện kinh điển của một tư duy cố định. Và nó hiện diện ở khắp mọi nơi. Ví dụ về huyền thoại bóng rổ vĩ đại Michale Jordan. Mọi người cho rằng ông là người có năng lực thiên bẩm. Nhưng không. Ông, có lẽ là vận động viên chăm chỉ nhất lịch sử thể thao. Với một thân hình bé nhỏ theo đuổi một bộ môn cần sự to lớn. Khi Jordan bị loại khỏi đội đại diện cho trường trung học. Ông ngay lập tức vực dậy và tiếp tục luyện ném rổ hàng giờ liền. Trời chưa đổ nắng, ông quăng chiếc cặp của mình lên xe bus, và cắm đầu dí theo nó.

Để vừa đến trường, vừa rèn luyện ý chí và thể lực. Với ông, thành công bắt nguồn từ tâm trí. Sự vững vàng của ý chí và trái tim. Mạnh mẽ hơn rất nhiều so với những lợi thế về thể chất. Tôi luôn nói như thế và tôi vẫn luôn tin như thế. Nếu hỏi những nhà vô địch thể thao về tài năng thiên bẩm của họ. Bạn sẽ thường nhận được câu trả lời rằng. Với những người có tư duy phát triển. Ngay cả thiên tài. Cũng phải làm việc cật lực để đạt được thành quả. Họ một mặt trân trọng năng lực bẩm sinh. Nhưng họ cũng cực kỳ ngưỡng mộ sự nỗ lực. Dù điểm xuất phát của bạn ở đâu đi nữa, nỗ lực chính là thứ thúc đẩy năng lực. Và cùng đèo nhau đến bến bờ thành công. Nurture thì tốt hơn Nature. Ở một khía cạnh nào đó. Nuôi dưỡng thì quan trọng hơn bản chất đã vốn có. Nhân tạo. Thì quan trọng hơn thiên tạo. Hai yếu tố này luôn song hành và bổ sung cho nhau.

“Ta đang trở thành” thì tốt hơn là “ta đã trở thành”. Tư duy cố định ngăn cản một con người bước đi. Nó bắt người đó phải đứng im. Nó tiêu diệt sự tò mò và khiến người đó ngừng học. Rồi phát triển chậm chạp khi trưởng thành. Với tư duy cố định. Mỗi lần thất bại có thể dẫn tới một nỗi ám ảnh. Sự khủng hoảng có thể kéo dài vô tận. Tôi cực kì thích một bài học từ ông John Wooden. Vị huấn luyện viên bóng rổ huyền thoại. Ông chia sẻ rằng. Thất bại chỉ là một trải nghiệm không mấy vui vẻ. Nhưng nó không định nghĩa bạn là ai. Nó chỉ là một vấn đề mà bạn phải đối mặt. Phải giải quyết và học hỏi những trải nghiệm từ đó. Như cách đây 200 năm, nhà văn Samuel Beckectt đã từng nói. Tư Duy Ngược xin chúc bạn sẽ thất bại tốt hơn!. Bạn có thể tìm đọc cuốn sách tâm lý học thành công của giáo sư Carol Dweck. Một cuốn sách rất cần thiết cho thầy, cô, cha, mẹ và mọi người.


https://youtu.be/wT0rRuEoTtYCó hai loại tư duy đối lập nhau chi phối lớn đến cuộc sống của bạn. Những người né tránh những vấn đề, thường vì nỗi sợ thất bại, được mô tả là có tư duy cố định. Những người xem các thử thách như cơ hội thú vị để học hỏi. Được xem là những người có tư